Просмотров: 3551
Ұлттық спорттың қазақстандық дәстүрлері жаңа маңызға ие болуда. Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың салауатты өмір салты мен ұлттық спортты дамытудың маңыздылығы туралы айтқандарымен үндесіп, Астанада "Ауыл ойындары - 2024" өңірлік турнирі өтті. Оны "Ауыл" партиясы мен С. Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық зерттеу университеті БАҚ қолдауымен ұйымдастырды. Іс-шараға елордалық ЖОО мен қазақтың ұлттық спорт түрлерін сүйетін 200-ден астам спортшы қатысты. ҚазАТЗУ спорт залында басталған Турнир қазақстандықтардың денсаулығын, дене белсенділігін және мәдени мұрамызды насихаттаудағы маңызды қадам болды.
"Ауыл ойындары - 2024": дәстүрден бастау алу
Турнирдің ашылуы салтанатты түрде өтіп, дәстүрлерді сақтау мен таратудың маңыздылығын көрсететін қайраткерлердің сөздерімен сүйемелденді. Салтанатты ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты Ж. Дайрабаев бастады, ол Қазақстанның болашағы ең алдымен ауыл және ауыл шаруашылығы екенін атап өтті. Бұл процестерде дені сау және белсенді жастар маңызды рөл атқарады.
"Дені саудың жаны сау"- деп депутат жас ұрпақ ең жақсы дәстүрлер мен құндылықтардың иесі болуы керек екенін айтты. Ол турнир қатысушыларына спортта да, өмірде де табыс тілеп, спорт адамдарға физикалық дамуға ғана емес, рухты көтеруге де көмектесетінін атап өтті.
Турнирге Басқарма мүшесі - С.Сейфуллин атындағы ҚазАТЗУ операциялық мәселелер жөніндегі проректоры С. К. Омаров та қолдау білдірді. Ол "Ауыл ойындары" терең мағынаға ие екенін атап өтті. Өйткені, олар халықтық дәстүрлер мен тарихпен тікелей байланысты. Ол біздің жастық шағымыз. Бұл жастарды тамырына қайтару және оларға ата-бабаларының өмірінің негізі мен нәрі болған ойындардың маңыздылығы мен құндылығын көрсету мүмкіндігі. Асық ату, ләңгі тебу, садақ ату, тоғызқұмалақ және т.б. сияқты спорттық жарыстар тек спорттық пәндер ғана емес, сонымен қатар мұқият сақтау және дамыту қажет мәдени мұра болып табылады.
Спорт арқылы дәстүрлерді жаңғырту
Қазақ үшін асық ату, ләңгі тебу, арқан тарту, садақ ату, тоғызқұмалақ, қазақша күрес және футзал сияқты дәстүрлі ауылдық ойындардың жандануы маңызды сәт болып табылады. Бұл ойындар жай ғана ойын-сауық емес, ұрпақтардың басын біріктіретін және ұлттық бірегейлікті нығайтуға ықпал ететін мәдениеттің маңызды элементі.
"Ауыл" партиясы төрағасының орынбасары және ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты А. Баққожаев 90-шы жылдары Семей қаласында осындай ойындардың қалай өткізілгені туралы естеліктерімен бөлісті, бірақ уақыт өте келе тоқтады. Ол ұлттық спорт түрлеріне деген қызығушылықты оятуға, сондай-ақ әлемге Қазақстанның бірегей дәстүрлерін көрсетуге мүмкіндік беретін Көшпенділердің дүниежүзілік ойындарының жалғасы және дамуы болып табылатын турнирді ұйымдастырушыларға алғысын білдірді.
Спорттық бағдарлама және қатысушылар
Турнирге асық ату, ләңгі тебу, арқан тарту, садақ ату, тоғызқұмалақ, қазақша күрес және футзал сияқты жарыстардың бірнеше түрі кірді. Бұл ойындар кездейсоқ таңдалған жоқ. Олардың барлығы қазақ халқының мәдениеті мен тарихында терең тамырын жайған ойын түрлері. Бұл жарыстардың әрқайсысы спорттық құрамдас бөліктен басқа, мәдени дәстүрлерді сақтауға және жастарды өткенге құрмет рухында тәрбиелеу үшін маңызды тәрбие құралы.
Елорданың түрлі университеттерінің атынан қатысқан 200-ден астам турнир қатысушылары тек күш пен ептілікті ғана емес, сонымен қатар өз халқының мәдениетін құрмет тұтатындықтарын көрсетті. Жастар, белсенді студенттер мен дәстүрлі спорт әуесқойлары жыл сайын қазақ халқының мұрасының маңызды бөлігі болып табылатын осы ойындарды сақтауға көбірек қызығушылық танытуда.
Турнирдің ұлттық спортты дамытудағы маңызы
"Ауыл ойындары - 2024" турнирі — бұл спорттық оқиға ғана емес, сонымен қатар, Қазақстанда ұлттық спорт түрлерін дамыту мен насихаттаудағы маңызды қадам. Бұл іс-шара ұлттық спорт дәстүрлерінің жойылып кетпеуі үшін жағдай туғызып, жаңа тыныспен жастардың назарын аударады.
Сонымен қатар, бұл турнир еліміздегі қала мен ауылдың арасындағы байланысты нығайтуға, ұлттық салт-дәстүрлеріміздің қазіргі жағдайда өзекті әрі сұранысқа ие екенін көрсетеді. Турнир аясында өтетін спорттық жарыстар еліміздің түкпір-түкпірінен білім қуып, Астанада тоғысқан жастарға ұлттық мәдени мұралардың құндылығын түсінуге және ғасырлар бойы қалыптасқан дәстүрлерге құрметпен қарауды үйретеді.
"Ауыл ойындары" турнирі салауатты өмір салтын қолдап, насихаттайды. Технологиялар мен гаджеттер кейде адамдарды физикалық белсенділіктен алшақтататын қазіргі жағдайында мұндай іс-шаралар дені сау, белсенді жастарды тәрбиелеуде маңызды факторға айналады. Мұндай турнир - жас ұрпақты көбірек жаттығуға және олардың физикалық жағдайын бақылауға ынталандырады.
Астанада өткен "Ауылдық ойындар - 2024" турнирі Қазақстанның спортын, мәдениеті мен дәстүрлерін біріктіретін маңызды оқиға. Ол ұлттық спорт түрлерін жандандырудың және жастар арасында салауатты өмір салтын насихаттаудың маңыздылығын көрсетеді. Бұл іс-шара қатысушыларға жарыстарда өздерін көрсетуге мүмкіндік беріп қана қоймай, қазақ халқының бай мәдени дәстүрін еске түсіреді, оны мұқият сақтап, келесі ұрпаққа берудің қажеттілігіне маңыз аударады.
Осылайша, "Ауыл ойындары" тек спорттық іс-шараға ғана емес, дәстүрлерді сақтау және насихаттау, қоғамдағы өзара түсіністік пен құрметті нығайту жөніндегі ұлттық қозғалыстың маңызды бөлігіне айналады деген сенімдеміз. "Ауыл ойындары - 2024" сияқты турнирлер Қазақстанның тарихы мен мәдениетін бағалайтын, тамырын құрметтейтін және өз мұрасын мақтан тұтатын ел ретінде дамуына зор үлес қосатыны қуантады.
Мақпал Орынбетова
Почетный профессор Казахского национального аграрного университета. Карьера. 1979 г. — Кайрат Айтуганов начал работать оператором цеха перевозки Кокчетавского почтамта. 1984-1985 гг. — ассистент кафедры почвоведения Целиноградского сельхозинститута. 1987-1989 гг. — агроном, старший агроном, главный экономист совхоза Карабулакский Зерендинского р-йона Кокчетавской обл.