доктор PhD, оқытушы Кабинет, 5106. Тел. +7 7761702399 E-mail: m.azhimakhan@kazatu.edu.kz

Ғылыми қызығушылықтары

Ауыл шаруашылығы биотехнологиясы, фитопатология, өсімдіктер карантині, өсімдіктерді қорғау.

Оқытатын пәндері

Өсімдік шаруашылығындағы және өсімдік қорғаудағы биотехнология, ауылшаруашылығы биотехнологиясы, қауіпті зиянды ағзалардың фитосанитарлық мониторингі, танаптық дақылдар егістігінің фитосанитарлық мониторингі, зиянды нематодалар, кенелер және кеміргіштер, фитопатология, молекулалық және жасушалық биология.

Зерттеулердің негізгі бағыттары

Ауылшаруашылық биотехнологиясы: өсімдік патогендерін анықтау (ИФА, ПТР,Секвенирлеу)  картоптың вируссыз тұқым шаруашылығы, өсімдіктердің вирустық ауруларын анықтау үшін диагностикалық сынақтарды әзірлеу, өсімдіктердің микроклоналды көбеюі, картоп сорттарының вирустық аурулар мен нематодаларға төзімділігін зерттеу), пестицидтерді тіркеу (ұсақ үлгілік және өндірістік) сынақтарын жүргізу.

Білімі

2010 - 2014 жылдар С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық зерттеу университеті, мамандығы: 5В081100 – «Өсімдіктерді қорғау және карантині»;

2014 - 2016 жылдар - С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық зерттеу университеті магистратурасы, мамандығы: 6М081100 – «Өсімдіктерді қорғау және карантині»;

2018 - 2021 жылдар - С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық зерттеу университеті докторантурасы, 6D081100 – «Өсімдіктерді қорғау және карантині» мамандығы;

Еңбек өтілі

2014-2016 - Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Агроөнеркәсіптік кешендегі мемлекеттік инспекция комитетінің «Республикалық өсімдіктер карантині орталығы» мемлекеттік мекемесі зертханасының бас бактериологы.

2016-2019 жылдары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Агроөнеркәсіптік кешендегі Мемлекеттік инспекция комитетінің «Республикалық өсімдіктер карантині орталығы» мемлекеттік мекемесінің зиянкестер қаупін талдау бөлімінің жетекші ғылыми қызметкері.

2018-2019 – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің «Солтүстік және Орталық Қазақстанда вируссыз тұқым шаруашылығына картоптың жоғары өнімді шетелдік сорттарын көшіру» ғылыми жобасының ғылыми қызметкері.

2020-2021 жылдары – Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Агроөнеркәсіптік кешендегі мемлекеттік инспекция комитетінің «Республикалық өсімдіктер карантині орталығы» мемлекеттік мекемесі зертханасының бас вирусологы

2021 жылдан бері С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық зерттеу университеті "Биология, өсімдіктерді қорғау және карантин" кафедрасының оқытушысы.

2021 ж. - "ҚХР мен Қазақстан Республикасының генетикалық ресурстары негізінде картоптың перспективті линияларын  құру" халықаралық бағдарламаның аға ғылыми қызметкері:

2022-2023 «Картоптың отандық және шетелдік сорттары мен будандарының негізгі вирустық, нематодтық ауруларға және фитофторозға төзімділігінің молекулалық-генетикалық негіздемесі» ғылыми жобасының ғылыми қызметкері.

2022-2023 ж. - ҚР БҒМ ПЦФ "Жеміс, көкөніс, дәнді, жемшөп, бұршақ дақылдарын және өсімдіктер карантинін қорғаудың интеграцияланған жүйелерін әзірлеу және жетілдіру"ғылыми жобасының ғылыми қызметкері.

2024-2026 ҚР АШМ 7П/25 "Карантиндік зиянды организмдерді диагностикалаудың заманауи әдістерін сынақтан өткізу" ғылыми жобасының ғылыми қызметкері.

2024-2026 «Картоптың перспективті сорттары мен будандарының негізгі кең таралған вирустары мен карантинді қауіпті зиянкестеріне төзімділік гендерінің корреляциялық тұқым қуалауын негіздеу» жобасының жетекшісі.

Марапаттары, құрмет грамоталары

2022 – «Үздік жас ғалымдар-2022» жобасының бірінші дәрежелі дипломы.

Біліктілігін көтеру

2023 ж. – "Картоп вирусының Х изоляттарын сәйкестендіру және ретке келтіру" тақырыбындағы Кәсіптік оқыту курсы ПТР – талдау және капиллярлық ретке келтіру әдісімен теориялық және практикалық оқыту» курсы аясында өтті.

2023 ж. - Түркия Республикасы (Анкара қ.) ANKARA UNIVERSITY FACULTY OF AGRICULTURE DEPARTMENT OF PLANT PROTECTION тағылымдама. 

2025 - А. Г. Лорх атындағы Картопты Федералды зерттеу орталығы "Картоп сорттарының нематодалар мен қатерлі ісіктерге төзімділік деңгейін бағалау" тағылымдама.

Жарияланымдар

1. Хасанов В.Т., Тулеева А.К., Әжімахан М.Ә., Сидорик А.И., ХауА.Assessment of the biological and economical efficiency of fungicides against early blight of Potato in the conditions of Karaganda region. Вестник науки КазАТУ им. С. Сейфуллина №1 (104). - Нур-Султан, 2020,С. 93-97.
2. Әжімахан М.Ә., Бейсембина Б., Кузьминова О.А., Хасанов В.Т., Вологин С.Г. Международный опыт изучения учеными Казахстана и Татарстана (Российская Федерация) маркеров генов устойчивости к вирусам картофеля. Сб. материал. Международ. науч. - практич..конф. «Сейфуллинские чтения - 18 (2): «НАУКА XXI ВЕКА - ЭПОХА ТРАНСФОРМАЦИИ». Том 1, часть 1. - Астана, 2022. - С. 131-135.
3. Әжімахан М.Ә., Бейсембина Б., Хасанов В.Т., Тулеева А.К., Вологин С.Г. Результаты изучения инфицирования казахстанских и зарубежных сортов картофеля Х-вирусом картофеля при клональном размножени. «СОСТОЯНИЕ, ПРОБЛЕМЫ И ПЕРСПЕКТИВЫ РАЗВИТИЯ ОТРАСЛЕЙ КАРТОФЕЛЕВОДСТВА, ПЛОДООВОЩЕВОДСТВА И БАХЧЕВОДСТВА» Сборник материалов Международной научно-практической конференции посвященной 80-летию со дня рождения доктора с.-х. наук, профессора, академика Академии сельскохозяйственных наук Республики Казахстан С.А. Бабаева. г.Алматы, 2021 год.
4. 尊敬的王珍珍, Azhimakhan Moldir, Serikova Zhuldyz, Khassanov Vadim, Tuleeva Asiya, 张志凯,吕典秋,胡柏耿同志：您好. 经“学术不端检测、编辑部初审，责编、专家审稿、同行评议，主编复审”和期间反复、细致的 编辑、修改、完善，您（们）撰写的"马铃薯育种材料在哈萨克斯坦地区的病毒鉴定和干腐病抗性研 究"（论文编号：casb2022-0969，作者单位：山东省济南市历下区文化东路42号山东省林业科学研究院）已符合《中国农学通报》的刊出要求。日期 Identification of viral infection and study of the potato breeding material resistence to fusarium dry rot. Chinese Agricultural Science Bulletin： 2023/08/07 16 21.
5. Әжімахан М.Ә., Хасанов В.Т., Вологин С.Г., Hu Baigeng. Оценка селекционного материала картофеля на наличие ДНК-маркеров устойчивости к Х-вирусу картофеля. С.Сейфуллин атындағы қазақ агротехникалық зерттеу университетінің ғылым жаршысы № 1 (116) 2023 - С. 102-109.
6. Azhimakhan M.A., Khasanov V.T., Tuleeva A. K., Hu Baigeng., Zhang Zhikai, Lv Dianqiu. Identification of viral infection and study of the    potato breeding material resistence to fusarium dry rot. Қорқыт Ата атындағы Қызылорда университетiнiң хабаршысы. Ауыл шаруашылығы ғылымдары. - №2 (65), 2023. - С. 135-146.
7. Әжімахан М.Ә., Бейсембина Б., Хасанов В.Т., Hu Baigeng. Фитопатологическая оценка устойчивости китайских селекционных линий картофеля к основным вирусам картофеля. Қорқыт Ата атындағы Қызылорда университетiнiң хабаршысы. Ауыл шаруашылығы ғылымдары. - №3-1 (66), 2023. - С. 215-224.
8. Azhimakhan M.A., Beisembina B., Kapytina A., Kerimbek N., Gritsenko D., Lv Dianqiu, Baigeng Hu., Khassanov, V. Genetic and Biological signature of Potato Virus X circulating in Kazakhstan. Caspian Journal of Environmental Sciences. - Vol. 21, No. 5, Special Issue 2023. – P. 1151-1157.  10.22124/CJES.2023.7403 - Percentile 44. https://cjes.guilan.ac.ir/issue_884_1016.html
9. Adilbayeva, K., Moisseyev, R., Kolchenko, M., Kenzhebekova, R., Khassanov, V., Beisembina, Azhimakhan M.A.,  B., Tokbergenova, Z., Sharipova, D.; Krasavin, V. Genetic Evaluation of Kazakhstani Potato Germplasm for Pathogen and Pest Resistance Using DNA Markers. Agronomy 2024, 14, 1923. https://doi.org/10.3390/ agronomy14091923
10. Azhimakhan M.A., Khassanov, V., S. Vologin, B. Hu, Zh. Tokbergenova, A. Amirgazin, A. Shevtsov, and B. Beisembina. Detection of molecular markers of potato X virus resistance genes in the potato gene pool of Kazakhstan. International Journal of Agriculture and Biosciences 2025 14(2): 201-208.
11. Канапина М.М. , Хасанов В.Т , Әжімахан М.Ә. , Бейсембина Б. Создание коллекции основных распространённых вирусов картофеля для изучения эффективности методов оздоровления. Вестник науки Казахского агротехнического исследовательского университета имени Сакена Сейфуллина: междисциплинарный. – Астана: 2025. -№ 4 (128). - Р.34-43. - ISSN 2710-3757, ISSN 2079-939Х.
12. Әжімахан М.Ә. , Сүлейман М.А. , Хасанов В.Т. , Даирбекова З.К. Дулат Б. Коричнево-мраморный клоп (Halyomorpha halys Stal.) – опасный карантинный объект для территории Казахстана. Вестник науки Казахского агротехнического исследовательского университета имени Сакена Сейфуллина: междисциплинарный. – Астана: 2025. -№ 4 (128). - Р.4-15. - ISSN 2710-3757, ISSN 2079-939Х.